Baošići: evakuisane kuće, ugroženo bilo oko 50 domova

Požar koji je posle podne 12. avgusta buknuo iznad Bijele i Baošića, u opštini Herceg Novi, do večeri je postao najteže požarište u Crnoj Gori. Vatra je prešla na stranu prema Baošićima, a Boka News javlja da se opasno približila kućama u zaleđu tog naselja. Bijela i Baošići su tokom popodneva ostali bez napajanja električnom energijom i bez vode.

Hronologija dana

• 15.40 Požar izbija u naselju Baošići, navodi MUP u prvom saopštenju.
• 16.06 RTCG javlja da su Bijela i Baošići bez struje, pozivajući se na mjesnu zajednicu. Naslov je kasnije dopunjen sa bez vode.
• 16.14 Portal Analitika objavljuje čitalačke fotografije. U tom trenutku zvaničnih podataka iz Službe zaštite i spašavanja Herceg Novi nema.
• 16.19 do 16.26 Boka News snima i objavljuje kadrove sa magistrale. Gori šuma iznad Dječjeg doma u Bijeloj, iznad zaseoka Kovačina.
• 17.08 MUP saopštava da su angažovana sva raspoloživa vozila i ljudstvo hercegnovske Službe zaštite i spašavanja i da su upućena dva aviona. Preko Operativno-komunikacionog centra 112 pozvani su Kotor i Tivat i dobrovoljna vatrogasna društva Perast, Bijela i Tivat.
• 17.54 CDM javlja da se vatra približila kućama i crkvi.
• oko 21.00 Boka News snima video sa kojeg se vidi vatrena linija iznad kuća. Požar je prešao prema Baošićima, a bura ga je rasplamsala.
• 21.31 MUP objavljuje bilans letova i saopštava da je u Crnoj Gori aktivno četiri požara, a da je najteže u Baošićima.
• 23.05 Potvrđeno je da je nekoliko kuća preventivno evakuisano i da su svi ugroženi objekti do tog trenutka odbranjeni.
• 23.39 Iz Cetinja stižu dva vozila i pet vatrogasaca kao ispomoć.

Koliko je vode palo na Baošiće

Bilans koji je MUP objavio u 21.31 prvi je konkretan broj o gašenju iz vazduha.

„Tokom dana, vazduhoplovi Direktorata za zaštitu i spašavanje Ministarstva unutrašnjih poslova bili su angažovani na više lokacija, uključujući područja Nikšića, Bara i Herceg Novog, a u skladu sa razvojem situacije preusmjeravani su na požarište u Baošićima. Na ovom požarištu angažovana su dva aviona Air Tractor AT-802, koji su u 24 naleta izbacili ukupno 72 tone vode, dok je avion Antonov AN-32P izvršio 7 naleta, tokom kojih je na požarište izbačeno 56 tona vode”

Zbir je 128 tona vode u 31 naletu, i to na jedno požarište. Rečenica o preusmeravanju je ovde ključna: iste letelice su tokom dana radile i kod Nikšića i kod Bara, pa su prebačene ovamo kada je postalo jasno gde je najgore.

Ostala tri aktivna požara su u Ponikvicama kod Nikšića, na planini Lisinj kod Bara i u mestu Velje Duboko kod Kolašina, gde je vatra pod kontrolom. Požar u podgoričkom naselju Doljani ugašen je uz pomoć helikoptera Vojske Crne Gore, koji je u dva leta, ukupno četiri sata i 35 minuta, izbacio 55 tona vode.

Iz MUP-a navode da gašenje dodatno otežavaju promenljivi vetrovi, koji utiču na razvoj situacije na požarištima.

Gde tačno gori

Lokacija se u izvorima ne poklapa, i to nije sitnica kada se čita ko je ugrožen. MUP požar smešta u naselje Baošići. RTCG ga, pozivajući se na mjesnu zajednicu, stavlja na brdo iznad Žagera, iznad Dječjeg doma u Bijeloj. CDM piše da gori na brdu između Bijele i Baošića. Posle večernjeg prelaska vatre te tri odrednice se praktično poklapaju: gori greben koji razdvaja dva naselja.

Ispod požarišta je ustanova koja nije samo lokalna. JU Dječji dom „Mladost” u Bijeloj osnovan je 1946. godine, a pošto su mu 1949. pripojen dom iz Pljevalja i 1960. dom iz Prčnja, on je jedina ustanova te vrste na teritoriji Crne Gore. Smeštajni kapacitet je 90 mesta, a adresa Jadranska magistrala 10, dakle uz sam put ispod brda na kojem gori. Nijedan izvor do zaključenja ovog teksta nije javio da je Dom ugrožen niti da je ijedna kuća izgorela. Evakuacija o kojoj govori Direktorat odnosi se na nekoliko kuća uz samo požarište, ne na Dom.

Snimak koji je popodne objavio portal 192.rs pokazuje koliko je vatra bila blizu stambenih objekata još pre nego što je prešla greben.

Zašto su dva mesta ostala i bez vode

Struja i voda su otišle zajedno, što je uobičajena posledica kada ispadne dalekovod na koji su vezane pumpe u vodovodnoj mreži. Požar se, prema opisu sa terena, širi baš trasom kojom dalekovod prolazi.

Crnogorski elektrodistributivni sistem je istog dana, u 14.35, dakle pre nego što je ova vatra buknula, saopštio da se na područjima ugroženim požarima dalekovodi isključuju preventivno, na zahtev Službe zaštite i spašavanja.

„Tako je juče, 11. avgusta, na zahtjev Službe zaštite i spašavanja isključen dalekovod 35 kV ‘Tuzi’ zbog požara u podgoričkom naselju Doljani. Danas, 12. avgusta, isključen je DV 10 kV ‘Kržanja’, kao i DV 35KV ‘Herceg Novi - Topla - Igalo’, te 10 kV izvod ‘Kavač - Trojica’. Naše ekipe su na terenu i u stalnom su kontaktu sa Službom zaštite i spašavanja”

Iz CEDIS-a su naveli i da se napajanje normalizuje odmah pošto vatrogasci lokalizuju požar i pošto se obavi bezbednosna provera mreže. Vodovi koji se u tom saopštenju imenuju vezani su za zapadni deo opštine, Toplu i Igalo, pa se prekid u Bijeloj i Baošićima ne može pripisati tim isključenjima. On je stigao kasnije i sa druge strane zaliva.

Koliko ljudi to pogađa

Bijela je primorsko naselje severno od Herceg Novog, kod tesnaca Verige, sa 3.691 stanovnikom na popisu iz 2011. godine. Baošići, koji su na istom potezu prema Kotoru, imali su 1.346 stanovnika. To su brojke stalnog stanovništva, bez gostiju koji su tu sredinom avgusta.

Ovo nije usamljen požar na istom potezu Dinarida. Za područje Konjica u Hercegovini danas je proglašeno stanje prirodne nesreće, uz zahtev za pomoć iz vazduha, pošto se vatra iznad sela Kanjina širila u više pravaca. Zajednički imenilac je vetar.

Noć je ovde presudna. Teren iznad Žagera je onaj tip krša na kojem se gašenje sa zemlje odužuje: požar kod Trebinja, o kojem smo pisali 9. avgusta, ugašen je tek devetog dana, sa linijom fronta koja se u jednom trenutku protezala skoro deset kilometara.